Από την Πέμπτη υπάρχουν παντού πίνακες, ποσοστά, προβλέψεις. Και καλά κάνουν να υπάρχουν. Αλλά ξέρεις τι σκέφτομαι κάθε χρόνο τέτοιες μέρες; Ότι πίσω από κάθε ποσοστό υπάρχει ένα παιδί που είτε χαμογελάει είτε έχει κλειστεί στο δωμάτιό του (στην καλύτερη).

Γι' αυτό σήμερα θα κάνουμε δύο πράγματα. Πρώτα θα δούμε μαζί τι λένε οι αριθμοί για να τους καταλάβουμε. Και στην συνέχεια θα μιλήσουμε για το πιο σημαντικό…για εσένα και τις επιλογές σου, είτε πέτυχες τον στόχο σου, είτε όχι. Κράτα πάντως ένα πράγμα, ό,τι διαβάζεις αυτές τις μέρες για βάσεις είναι εκτίμηση. Τίποτα δεν είναι οριστικό πριν συμπληρωθούν και τα μηχανογραφικά και γι' αυτό ακριβώς καμία περσινή βάση δεν είναι ασφαλής οδηγός.

Ξεκινάμε λοιπόν, τέσσερα πεδία, τέσσερις διαφορετικές εικόνες με εξαίρεση την Έκθεση, το μόνο μάθημα (κοινό των πεδίων) που έμεινε σταθερό και φαίνεται να μην επηρεάζει τις ισορροπίες. 

1ο Πεδίο: Η τραγωδία των Αρχαίων

Φέτος τα Αρχαία μάς ταλαιπώρησαν, περισσότεροι από τους μισούς (55,67%) έγραψαν κάτω από τη βάση, και οι άριστοι υποχώρησαν κατά 36% σε σχέση με πέρυσι. Κι επειδή είναι μάθημα που επηρεάζει τις περιζήτητες σχολές του πεδίου, εκεί ναι αναμένουμε να ασκηθούν πτωτικές πιέσεις. Παρόλα αυτά η πτώση στα Αρχαία φαίνεται πώς εξισορροπείται από τις ελαφρώς καλύτερες επιδόσεις στην Ιστορία και τα Λατινικά.
 
❗Γι΄αυτό, πριν βιαστείς να πεις «ωραία, μπαίνω πιο εύκολα στη Νομική», κάνε μια πιο δύσκολη ερώτηση στον εαυτό σου τη θέλω αληθινά ή θέλω την εικόνα που έχω στο μυαλό μου γι' αυτήν; Γιατί η Νομική δεν είναι μόνο η αίθουσα του δικαστηρίου που σε φαντάζεσαι ν΄αγορεύεις αλλά ένας τρόπος σκέψης, που τον ζητούν σήμερα και η τεχνολογία και οι εταιρείες. Από την άλλη, αν τα μόριά σου δεν φτάνουν για την Ψυχολογία που στόχευες ρίξε μια ματιά στα Τμήματα Κοινωνικής Εργασίας ή σ΄ένα τμήμα με ισχυρό ψυχοπαιδαγωγικό προσανατολισμό που θα σε φέρουν σε επαφή με το ίδιο αντικείμενο,  δηλαδή τον άνθρωπο με έναν τρόπο όμως πιο εφαρμοσμένο.

2ο Πεδίο: Η εκτόξευση της Φυσικής

Η Φυσική αποτέλεσε την μεγάλη έκπληξη καθώς από το πιο απαιτητικό μάθημα πέρυσι με τους μισούς κάτω από τη βάση, φέτος οι άριστοι του υπερτριπλασιάστηκαν (αύξηση πάνω από 200%), με σχεδόν έναν στους τρεις να γράφει 18 και πάνω. Σίγουρα όλο αυτό αξίζει μια ρεαλιστική ανάγνωση και αυτό γιατί αναμένεται να ωθήσει ανοδικά τις βάσεις των Πολυτεχνικών Τμημάτων. Παρόμοια, ανοδική εικόνα παρουσιάζουν και τα Μαθηματικά (μέσος όρος από 12,5 σε 13,4) με λιγότερους κάτω από τη βάση. Η Χημεία σε γενικές γραμμές παρέμεινε σε σταθερά πεδία.

❗ Αν λοιπόν προσανατολίζεσαι προς τα Πολυτεχνεία, κράτησε κάτι ουσιώδες ότι η ιδιότητα του μηχανικού δεν αντιστοιχεί σε ένα επάγγελμα αλλά σε έναν τρόπο επίλυσης προβλημάτων με διαδρομές που εκτείνονται από τον σχεδιασμό και την ανάπτυξη λογισμικού έως τη διοίκηση έργων. Το πτυχίο σου ανοίγει προοπτικές, καθοριστικές όμως είναι οι δεξιότητες που αναπτύσσεις κατά τη διάρκεια των σπουδών. Κι αν δεν φτάνεις στο Πολυτεχνείο που στόχευες, ο δρόμος της μηχανικής παραμένει ανοιχτός. Τμήματα Επιστήμης Υπολογιστών και Μηχανικών σε περιφερειακά ιδρύματα οδηγούν στην ίδια αγορά εργασίας με αντικείμενο που διαφέρει λιγότερο απ' όσο νομίζεις. 

3ο Πεδίο: Η μετάλλαξη της Βιολογίας

Μπορεί η Φυσική να σημείωσε άνοδο ωστόσο η Βιολογία φαίνεται πώς δυσκόλεψε αισθητά με τους άριστους να υποχωρούν κατά 35% ενώ πιο ήπια παρουσιάζεται η πτώση του μαθήματος της Χημείας σε σχέση με τα περσινά δεδομένα. 

❗Γι ΄αυτό αν ονειρεύεσαι την Ιατρική και η Βιολογία σε απογοήτευσε, μην βιαστείς να βγάλεις συμπέρασμα γιατί πιθανότατα να μην έχουμε ενιαία εικόνα.  Να σκέφτεσαι ότι η Ιατρική είναι μία μόνο διαδρομή μέσα στις Επιστήμες Υγείας. Φαρμακευτική, Βιολογία, Νοσηλευτική, Φυσικοθεραπεία, Λογοθεραπεία είναι μεν διαφορετικές διαδρομές αλλά η καθεμιά οδηγεί ουσιαστικά μέσα στον ίδιο επαγγελματικό κόσμο. Το ουσιαστικό κριτήριο δεν είναι ο τίτλος ή οι προοπτικές απασχόλησης αλλά η ίδια η καθημερινότητα του επαγγέλματος.   

4ο Πεδίο: Η κρίση της Οικονομίας

Σε αυτό το πεδίο καταγράφεται η σημαντικότερη ανατροπή η Οικονομία, μάθημα ιδιαίτερα γενναιόδωρο πέρυσι (ένας στους πέντε έγραψε 19-20) φέτος περιόρισε δραστικά τις υψηλές βαθμολογίες καθώς οι άριστοι υποχώρησαν κατά 49%, σχεδόν στο μισό. Και μέσα σε όλη αυτή την ανατροπή, η Πληροφορική ήταν ίσως το πιο σταθερό κομμάτι του παζλ ενώ και τα Μαθηματικά της κατεύθυνσης παραμένουν στο 7,9 μέσος όρος ελαφρώς καλύτερος από πέρυσι.

❗ Κι αν τελικά δεν φτάσεις στο Τμήμα Πληροφορικής ή Οικονομίας που ονειρευόσουν, πίστεψε με η ζήτηση στον κλάδο είναι τόσο μεγάλη που ένα συγκεκριμένο Τμήμα σπάνια κρίνει την πορεία σου, γιατί ένα στέρεο πρόγραμμα σπουδών, η εμπειρία  και οι δεξιότητες που χτίζεις παράλληλα μετράνε στο τέλος περισσότερο από τον τίτλο στο πτυχίο. Από την άλλη, αν είσαι από αυτούς που πέτυχαν τον στόχο τους, μπράβο σου αλλά μη σταματήσεις εκεί. Ο καλός βαθμός ανοίγει την πόρτα· το ποια πόρτα αξίζει να περάσεις είναι η επόμενη και πιο ουσιαστική σου απόφαση.

Και τώρα θα σου πω κάτι που, κατά τη γνώμη μου, είναι πολύ πιο σημαντικό.
Ναι, οι βαθμολογίες μάς δίνουν μια πρώτη εικόνα αλλά δεν ξέρουμε ακόμη με βεβαιότητα πού θα κινηθούν οι βάσεις.

Ποιο είναι το πιο σημαντικό;
Το μετά.
Το μετά του μηχανογραφικού.
Το μετά των επιλογών σου.
Γιατί έχω δει παιδιά που δεν πέρασαν στην πρώτη τους επιλογή, να ανακαλύπτουν τελικά τον δρόμο τους σε ένα Τμήμα που αρχικά δεν είχαν καν προσέξει.
Και έχω δει παιδιά που πέτυχαν ακριβώς τον στόχο τους, να συνειδητοποιούν δύο χρόνια αργότερα ότι κυνηγούσαν ένα όνειρο που δεν ήταν δικό τους.
Γι' αυτό οκ κοίτα τα μόριά σου. Κοίτα τις βάσεις. Κοίτα τις πιθανότητες.
Αλλά στο τέλος της ημέρας διάλεξε με βάση το πού φαντάζεσαι τον εαυτό σου να ξυπνά κάθε πρωί.
Να καταλάβεις γιατί θέλεις να περάσεις εκεί.
Οι βαθμολογίες ανοίγουν ή κλείνουν κάποιες πόρτες. Στο μηχανογραφικό, όμως, αποφασίζεις ποια θα διαλέξεις να περάσεις.  

Και δυο λόγια για εσάς, τους γονείς
Το παιδί σας αυτές τις μέρες χρειάζεται κάποιον που να παραμένει ήρεμος. Μην το συγκρίνετε με τον ξάδερφο ή τον συμμαθητή που έγραψε περισσότερο.
Μην το πιέζετε με το «αποφάσισε επιτέλους». Πολλές φορές το λέμε γιατί αγχωνόμαστε εμείς, όχι γιατί έτσι βοηθάμε το παιδί μας.
Και κυρίως, μην μπερδεύετε τη βάση με την ευτυχία.
Το Τμήμα με τη μεγαλύτερη βάση δεν είναι το καλύτερο Τμήμα. Είναι απλώς αυτό που ζήτησαν οι περισσότεροι.
Αντί λοιπόν να ρωτήσετε: «Ποιο Τμήμα θα σου εξασφαλίσει δουλειά;» δοκιμάστε να ρωτήσετε: «Εσένα από όλα αυτά τι σου αρέσει πραγματικά;»
Πιστέψτε με. Από εκεί ξεκινούν οι πιο ουσιαστικές συζητήσεις.

Σοφία Καμπέρη
Σύμβουλος επαγγελματικού προσανατολισμού & σταδιοδρομίας