Είναι ίσως η πιο αγχωτική σκέψη για έναν μαθητή που συμπληρώνει το μηχανογραφικό του ή για έναν φοιτητή που αναρωτιέται αν διάλεξε τελικά τη σωστή σχολή. Για χρόνια μεγαλώναμε με την ιδέα ότι μια απόφαση στα 17 ή στα 18 μπορεί να καθορίσει όλη την επαγγελματική μας ζωή.

Η αλήθεια είναι ότι αυτός ο τρόπος σκέψης δεν ταιριάζει πια στον κόσμο που αλλάζει γύρω μας.

Σύμφωνα με διεθνείς μελέτες για το μέλλον της εργασίας, η τεχνητή νοημοσύνη, η αυτοματοποίηση και οι τεχνολογικές εξελίξεις μετασχηματίζουν ήδη εκατομμύρια θέσεις εργασίας. Παράλληλα, δημιουργούνται νέοι ρόλοι που πριν από λίγα χρόνια δεν υπήρχαν καν. Αυτό σημαίνει ότι οι περισσότεροι νέοι που ξεκινούν σήμερα τις σπουδές τους είναι πολύ πιθανό να αλλάξουν αντικείμενο, ρόλο ή ακόμα και ολόκληρη επαγγελματική πορεία περισσότερες από μία φορές στη ζωή τους.

Ακούγεται τρομακτικό; Στην πραγματικότητα, είναι μια μεγάλη ευκαιρία.

Γιατί σημαίνει ότι η επιλογή της σχολής σου δεν είναι μια απόφαση χωρίς επιστροφή. Δεν χρειάζεται να προβλέψεις πώς θα είναι η αγορά εργασίας το 2045 για να πετύχεις. Αυτό που χρειάζεται είναι να αποκτήσεις γερές βάσεις και να διατηρήσεις την περιέργεια και τη διάθεση να εξελίσσεσαι.

Γι' αυτό, όταν σκέφτεσαι τι θα σπουδάσεις, αξίζει να κοιτάξεις πέρα από τις βάσεις εισαγωγής ή από το αν ένα επάγγελμα θεωρείται σήμερα «σίγουρο». Αναρωτήσου:

• Με ποια αντικείμενα μου αρέσει πραγματικά να ασχολούμαι;
• Σε τι είμαι καλός/ή;
• Τι επιλογές και εξειδικεύσεις μπορεί να μου ανοίξει αυτή η σχολή;
• Αν αλλάξει η αγορά εργασίας, ποιες άλλες διαδρομές θα μπορώ να ακολουθήσω;

Σήμερα, ίσως η πιο ασφαλής επιλογή να μην είναι εκείνη που υπόσχεται μια συγκεκριμένη πορεία, αλλά εκείνη που σου δίνει περισσότερες δυνατότητες να προσαρμοστείς και να εξελιχθείς. Αυτό μας φέρνει σε μια έννοια που ακούγεται όλο και περισσότερο τα τελευταία χρόνια: "portfolio career" (πολύπλευρη σταδιοδρομία).

Με απλά λόγια, σημαίνει ότι η επαγγελματική σου ταυτότητα δεν βασίζεται σε έναν μόνο τίτλο ή σε μία μόνο ειδικότητα. Αντίθετα, χτίζεις σταδιακά ένα «χαρτοφυλάκιο» γνώσεων, δεξιοτήτων και εμπειριών που μπορούν να συνδυαστούν με διαφορετικούς τρόπους. Σκέψου έναν μηχανικό που μαθαίνει ανάλυση δεδομένων και ασχολείται με την τεχνητή νοημοσύνη. Ή μια ψυχολόγο που εκπαιδεύεται στον σχεδιασμό ψηφιακών εφαρμογών ψυχικής υγείας. Έναν γεωπόνο που χρησιμοποιεί drones και εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης στη γεωργία ακριβείας. Ή έναν εκπαιδευτικό που, εκτός από τη διδασκαλία, δημιουργεί ψηφιακό εκπαιδευτικό περιεχόμενο και εκπαιδευτικά παιχνίδια. Κανείς από αυτούς δεν «άλλαξε επάγγελμα» με την παραδοσιακή έννοια. Απλώς πρόσθεσε νέες δεξιότητες πάνω στις γνώσεις που ήδη είχε, δημιουργώντας περισσότερες επαγγελματικές επιλογές και μεγαλύτερη ανθεκτικότητα απέναντι στις αλλαγές.

Γι' αυτό και σήμερα οι εργοδότες δεν αναζητούν μόνο ένα πτυχίο. Αναζητούν ανθρώπους που μπορούν να μαθαίνουν συνεχώς, να λύνουν προβλήματα, να συνεργάζονται, να σκέφτονται δημιουργικά και να προσαρμόζονται σε νέα δεδομένα. Αυτές οι δεξιότητες δύσκολα ξεπερνιούνται από την τεχνολογία και αποκτούν ολοένα μεγαλύτερη αξία.

Το πανεπιστημιακό πτυχίο, λοιπόν, εξακολουθεί να είναι σημαντικό. Δεν είναι όμως ο τελικός προορισμός. Είναι το πρώτο κεφάλαιο μιας ιστορίας που θα συνεχίσεις να γράφεις σε όλη τη διάρκεια της επαγγελματικής σου ζωής. Ίσως αυτό να είναι και το πιο αισιόδοξο μήνυμα για κάθε υποψήφιο: δεν χρειάζεται να βρεις τη «μία σωστή» επιλογή που θα καθορίσει τα επόμενα σαράντα χρόνια της ζωής σου. Χρειάζεται να κάνεις μια συνειδητή πρώτη επιλογή, γνωρίζοντας ότι θα έχεις πολλές ακόμη ευκαιρίες να εξελιχθείς, να αλλάξεις πορεία και να ανακαλύψεις νέους δρόμους. Το μέλλον θα ανήκει όχι σε όσους δεν αλλάζουν ποτέ, αλλά σε όσους δεν σταματούν ποτέ να μαθαίνουν. 

Εάν νιώθεις πως χρειάζεσαι βοήθεια σε αυτό το πρώτο βήμα, το eduguide είναι δίπλα σου. Μέσα από την πλατφόρμα μας, μπορείς να κλείσεις εξατομικευμένες συνεδρίες με συμβούλους, για καθοδήγηση σχετικά με τα Τμήματα, τις επαγγελματικές προοπτικές και τη σωστή συμπλήρωση του μηχανογραφικού δελτίου. Περισσότερες πληροφορίες θα βρεις εδώ: https://www.eduguide.gr/services/symplhrwsh-mhxanografikoy/